De VKAJ-afdeling (Vrouwelijke Katholieke Arbeidsjeugd) in Heist blijkt tijdens de oorlog bijzonder actief te zijn geweest in het organiseren van vrijetijdsbesteding voor jonge meisjes, vooral uit vissers- en arbeidersmilieus. Het dagboek staat dan ook bol van beschrijvingen van bijeenkomsten met dans, zang, toneel, spel, turnen en wandelingen. Opvallend is dat het begrip “ontspanning” al op de eerste pagina’s expliciet in het programma is opgenomen—een duidelijke aanwijzing van het belang dat eraan werd gehecht.
Die activiteiten waren meer dan louter tijdverdrijf. In een context van schaarste, onzekerheid en dreiging boden ze een noodzakelijke uitlaatklep: een manier om de harde realiteit van de oorlog even op afstand te houden. De VKAJ vervulde zo een belangrijke sociale rol door jonge vrouwen samen te brengen en hen een gevoel van gemeenschap en houvast te geven.
In Heist kreeg dit bovendien een specifieke invulling. Veel meisjes werkten in de zogenaamde 'Mattenfabriek', waar camouflagenetten werden vervaardigd voor de Duitse Atlantikwall—werk dat hen moest vrijwaren van verplichte tewerkstelling in Duitsland. Tegen die achtergrond krijgt het dagboek een extra dimensie: het documenteert niet alleen ontspanning, maar ook hoe deze verweven was met de dagelijkse realiteit van arbeid en bezetting.
Het dagboek werd vanaf 1943 bijgehouden door Vé Desmedt, een jonge leidster binnen de VKAJ, die het overnam van een voorgangster en verder aanvulde tot haar vertrek uit Heist in 1944 Het dagboek werd bewaard door haar zoon Karel Osstyn, die het recent aanmeldde bij Archiefpunt in het kader van het project Oorlogsdagboeken.
---
Archiefpunt verzamelt zoveel mogelijk informatie over privéarchieven en -collecties in Vlaanderen en Brussel op één plek.
Naar de website van Archiefpunt
